Akreditasyon Durumu: Sivil Havacılık Yüksekokulu Müdürlüğü Havacılık Yönetimi Bölü henüz akredite olmuş bir program değildir.

Program Türü:

Sivil Havacılık Yüksekokulu bünyesinde yer alan Havacılık Yönetimi bölümü, havacılık sektörünün idari, operasyonel ve pazarlama alanlarında çalışacak uzman personelleri ve yöneticileri yetiştiren bir lisans programıdır.

İşte bu programın türü, puan detayları ve niteliği hakkında bilmeniz gereken temel bilgiler:

1. Programın Akademik Türü ve Düzeyi:

• Eğitim Düzeyi: Lisans (Bachelor's Degree)

• Eğitim Süresi: 4 Yıl (Bazı üniversitelerde +1 yıl İngilizce Hazırlık sınıfı zorunlu olabilir).

• Puan Türü: Eşit Ağırlık (EA)

  • Not: Bu bölüme girmek için YKS sınavının hem 1. oturumu olan TYT'ye hem de 2. oturumu olan AYT'ye (Matematik ve Türk Dili Edebiyatı/Sosyal-1 testleri) girmeniz gerekir.

2. "Yüksekokul" ve "Fakülte" Ayrımı;

Adayların en çok kafasını karıştıran noktalardan biri budur. Sivil Havacılık Yüksekokulu bünyesindeki 4 yıllık bir bölümden mezun olmak ile bir Fakülteden mezun olmak arasında diploma denkliği ve haklar açısından hiçbir fark yoktur.

• Sivil Havacılık Yüksekokulu: Genellikle daha uygulamaya dönük eğitim verir, 4 yıllıktır.

• Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi: Daha teorik ve akademik ağırlıklı olabilir, 4 yıllıktır.

• Sonuç: Her ikisi de "Lisans" diploması verir ve askerlik, yüksek lisans veya memuriyet (KPSS) gibi konularda statüleri aynıdır.

3. Ders İçerikleri ve Odak Noktası

Bu bölümü, "Havacılık sektörüne uyarlanmış İşletme eğitimi" olarak düşünebilirsiniz.

• Temel Dersler: İktisat, İşletme, Muhasebe, Hukuk.

• Alan Dersleri: Havayolu Yönetimi, Havaalanı Faaliyetleri, Havacılık Emniyeti, Yer Hizmetleri Yönetimi, Uçuş Harekatı.

• Dil: Havacılık dili İngilizce olduğu için bu bölümde yabancı dil eğitimi (özellikle Mesleki İngilizce) çok yoğundur.

4. Karıştırılmaması Gereken Bölümler

Havacılık Yönetimi (4 Yıllık) ile benzer isme sahip ancak statüsü farklı olan bölümler vardır:

Havacılık Yönetimi, işletme disiplini ile havacılık sektörünün teknik ve mevzuat odaklı yapısını birleştiren bir bölümdür. Temel amacı; havayolu şirketleri, havaalanları ve yer hizmetleri gibi alanlarda planlama, lojistik, güvenlik, ekonomi ve pazarlama süreçlerini yönetebilecek donanıma sahip liderler yetiştirmektir.

İş Birlikleri:

Sivil Havacılık Yüksekokulları ve Havacılık Yönetimi bölümleri için üniversite-sektör iş birlikleri hayati bir öneme sahiptir. Havacılık, teorik bilginin sahadaki kurallarla (regülasyonlarla) sıkı sıkıya bağlı olduğu bir sektör olduğundan, okulların havacılık şirketleriyle yaptığı "protokoller" öğrencinin kariyerini doğrudan etkiler.

Bu bölümde karşılaşacağınız temel iş birliği türleri ve partnerler şunlardır:

1. Temel İş Birliği Partnerleri:

Havacılık yönetimi bölümleri genellikle sektörün üç ana ayağıyla anlaşmalar yapar:

• Havayolu İşletmeleri: Türk Hava Yolları (THY), Pegasus, SunExpress, Corendon gibi şirketler. (Genellikle genel müdürlük, pazarlama veya tarife planlama departmanları için).

• Yer Hizmetleri Şirketleri: TGS (Turkish Ground Services), Havaş, Çelebi. (Yolcu hizmetleri, harekat ve ramp operasyonları için).

• Havalimanı İşletmecileri: İGA (İstanbul Havalimanı), TAV Havalimanları, HEAŞ (Sabiha Gökçen).

• Kamu Otoriteleri: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) ve Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ).

2. İş Birliği Modelleri (Öğrenciye Faydası)

Üniversiteler bu şirketlerle sadece kağıt üzerinde değil, şu pratik faydalar için anlaşırlar:

A. Zorunlu ve Gönüllü Stajlar

Hemen hemen her Sivil Havacılık Yüksekokulu'nda zorunlu staj vardır. Okulların iş birlikleri sayesinde öğrenciler, şirketlerin açtığı "stajyer kontenjanlarına" öncelikli olarak yerleşebilirler.

• Örnek: Okulunuzun TGS ile protokolü varsa, yaz stajınızı havalimanında "Yolcu Hizmetleri Memuru" asistanı olarak yapmanız garanti altına alınır.

B. İş Başında Eğitim (CO-OP / 7+1 Modeli)

Bu model giderek yaygınlaşmaktadır. Öğrenci, 4 yıllık eğitimin son dönemini (8. dönem) okulda değil, anlaşmalı bir havacılık şirketinde tam zamanlı çalışan gibi geçirir.

• Avantajı: Mezuniyet sonrası direkt o şirkette işe başlama ihtimali çok yüksektir (%70-80 oranında).

C. Sektör Profesyonellerinden Dersler:

Güçlü iş birlikleri olan okullarda, bazı alan derslerine (Örn: Havayolu Pazarlaması) akademisyenler yerine sektördeki aktif yöneticiler girer. Bu, "network" (çevre) yapmak için en iyi fırsattır.

D. İşe Alım Mülakat Simülasyonları

Bazı üniversiteler, havayolu şirketlerinin İnsan Kaynakları (İK) departmanlarını davet ederek gerçek mülakat provaları düzenler. Özellikle İngilizce mülakat süreçlerine hazırlık için kritik bir iş birliğidir.

3. İş Birliklerinin Sorgulanması (Tercih Yaparken)

Bir üniversitenin Havacılık Yönetimi bölümünü seçerken şu soruları sormak, iş birliklerinin kalitesini anlamanıza yardımcı olur:

1. SHGM Yetkisi Var mı? (Okul, "Tanınan Okul" statüsünde mi? Bu, sivil havacılık otoritesi ile iş birliğinin temelidir.)

2. Kariyer Günleri: Okulun düzenlediği havacılık zirvelerine hangi şirketlerin CEO'ları veya yöneticileri geliyor?

3. Yerleşke Konumu: Havalimanına veya havayolu genel merkezlerine (İstanbul, Antalya, Eskişehir, Ankara gibi) yakın okulların iş birlikleri genelde daha organiktir.

Özetle; Bu bölümde okurken diplomanız kadar, staj yaptığınız yer ve referanslarınız önemlidir. İş birlikleri, size henüz öğrenciyken "sektör kartınızı" boynunuza asma şansı verir.

Bölümün Temel Odak Noktaları:

• İşletme Temelleri: Ekonomi, muhasebe, yönetim ve organizasyon.

• Sektörel Uzmanlık: Hava ulaşım sistemi, havacılık güvenliği (security) ve emniyeti (safety).

• Operasyonel Süreçler: Yer hizmetleri yönetimi, slot planlama, filo yönetimi.

• Hukuk ve Mevzuat: Uluslararası sivil havacılık kuralları (ICAO, EASA, SHGM standartları).
  Havacılık Yönetimi Bölümü

• Küresel Bir Kariyer: Havacılık dili İngilizce olan evrensel bir sektördür. Aldığın eğitim dünyanın her yerinde karşılık bulur.
• Prestij ve Dinamizm: Sürekli gelişen, teknoloji odaklı ve prestijli bir çalışma ortamı sunar.
• Stratejik Rol: Sadece operasyonu değil, milyon dolarlık yatırımları ve binlerce yolcunun güvenliğini yönetme sorumluluğunu alır.
• Eğer "Masa başı iş bana göre değil ama pilot da olmayacağım, işin mutfağında ve yönetiminde olayım" diyorsan, Havacılık Yönetimi tam senin rotan
•  
• Mezuniyet Koşulları:

• Sivil Havacılık Yüksekokulu, Havacılık Yönetimi bölümünden başarıyla mezun olabilmek ve lisans diplomasını almaya hak kazanmak için yerine getirmeniz gereken akademik ve uygulamalı şartlar vardır.

  Bu şartlar üniversiteden üniversiteye küçük farklılıklar gösterse de, YÖK (Yükseköğretim Kurulu) ve SHGM (Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü) standartları gereği genel çerçeve şu şekildedir:

  1. Akademik Yükümlülükler (Ders ve Kredi) ;

  Öğrencinin teorik olarak derslerini tamamlamış sayılması için şunları sağlaması gerekir:

• AKTS (ECTS) Tamamlama: Toplamda 8 yarıyıl (4 yıl) boyunca müfredatta yer alan tüm zorunlu ve seçmeli dersleri başararak 240 AKTS kredisini tamamlamak.

• Genel Not Ortalaması (GANO): 4.00 üzerinden en az 2.00 genel not ortalamasına sahip olmak.

• Başarısız Ders Kalmaması: Transkriptinizde (FF), (FD) veya Devamsız (NA) notu olan hiçbir dersin kalmamış olması gerekir. Alttan dersiniz varsa mezun olamazsınız.

• 2. Zorunlu Staj (Pratik Eğitim) ;

  Havacılık Yönetimi, uygulamalı bir alan olduğu için staj en kritik mezuniyet koşuludur.

• Süre: Genellikle toplamda 20 ile 40 iş günü arasında değişen zorunlu yaz stajı bulunur. (Bazı okullar bunu 2. ve 3. sınıfın yazlarında ikiye bölebilir).

• Yer: Stajın, bölüm başkanlığının onayladığı bir havacılık işletmesinde (Havalimanı, Havayolu, Yer Hizmetleri, Kargo vb.) yapılması zorunludur.

• Staj Defteri: Staj bitiminde hazırlanan staj dosyasının okul tarafından kabul edilmesi ve "Başarılı" sayılması gerekir.

• 3. Bitirme Projesi / Tezi ;

  Son sınıfta (genellikle 7. veya 8. yarıyılda) öğrencilerin bağımsız araştırma yeteneğini ölçen bir çalışma istenir.

• İçerik: Havacılık yönetimiyle ilgili bir problem üzerine (Örn: "Havayolu kriz yönetimi" veya "Havalimanı kapasite sorunları") akademik bir çalışma hazırlanır.

• Sunum: Bu proje, danışman hoca ve jüri önünde sunulur. Geçer not almak mezuniyet şartıdır.

• 4. SHGM Sertifika Dersleri (Önemli Bir Ayrım) ;

  Eğer okuduğunuz okul Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından "Tanınan Okul" (Yetkili Eğitim Kuruluşu) statüsündeyse, müfredatın içinde özel sertifika dersleri (Örn: Emniyet Yönetim Sistemi - SMS, Yer Hizmetleri vb.) bulunur.

• Ders Geçme Notu: Normal üniversite derslerinde geçme notu (örneğin 50 veya CC) yeterli olabilirken, sertifika niteliğindeki derslerde SHGM standartları gereği bazen 70/100 alma zorunluluğu olabilir.

• Not: Bu derslerden üniversite notu olarak geçseniz bile, SHGM barajını (70) geçemezseniz diplomanızı alırsınız ancak ilgili sertifikayı alamazsınız.

• 5. Azami Öğrenim Süresi

  Lisans programları için (hazırlık hariç) azami öğrencilik süresi 7 yıldır. Bu süre içinde yukarıdaki koşulları sağlayamayan öğrencinin okulla ilişiği kesilebilir (Ek sınav hakları saklı kalmak kaydıyla)

  Özet Tablo;

  Koşul	Gereklilik
  Toplam Kredi	240 AKTS
  Ortalama	Min. 2.00 / 4.00
  Staj	Zorunlu (Genelde 20-40 Gün)
  Bitirme Projesi	Zorunlu
  Alttan Ders	Hiçbiri kalmamalı

Havacılık Yönetimi eğitiminde "Staj" ve "İş Yeri Eğitimi" kavramları sıkça karıştırılır ancak ikisi süre, içerik ve amaç bakımından birbirinden tamamen farklıdır.

1. Zorunlu Staj (Yaz Stajı) ;

Bu, hemen hemen her havacılık bölümünde mezuniyet şartı olan klasik stajdır.

• Süre: Genellikle 20 ile 40 iş günü arasındadır.

• Zaman: Yaz tatillerinde (genelde 2. veya 3. sınıfın yazında) yapılır.

• Amaç: Öğrencinin sektörü "gözlemlemesi", işleyişi tanıması ve basit operasyonel süreçleri görmesidir.

• Statü: "Stajyer" olarak bulunursunuz. Sorumluluğunuz daha azdır, genelde izleyici konumundasınızdır.

2. İş Yeri Eğitimi (7+1 veya 3+1 Modeli) ;

Bu, daha modern ve kapsamlı bir modeldir. Bazı üniversiteler 7+1 (Lisans) veya 3+1 (Önlisans) sistemini uygular.

• Süre: Tam bir dönem (yaklaşık 4 ay) sürer.

• Zaman: Genellikle eğitiminizin son döneminde (4. sınıfın bahar dönemi) yapılır.

• Amaç: Okula gitmek yerine haftanın 5 günü tam zamanlı olarak bir şirkette çalışırsınız.

• Statü: Neredeyse bir "Personel" gibi çalışırsınız. Size gerçek işler ve projeler verilir. Çoğu zaman bu süreç, mezuniyet sonrası işe girişin provasıdır.

Karşılaştırma Tablosu ;

Havacılık öğrencileri için bu eğitimlerin yapılabileceği ana yerler şunlardır:

1. Yer Hizmetleri (Havaş, TGS, Çelebi):

   Yolcu hizmetleri (Check-in, Boarding), Harekat memurluğu asistanlığı.

2. Havayolu Genel Müdürlükleri (THY, Pegasus, SunExpress):

   Ekip planlama, Pazarlama, Gelir Yönetimi (Revenue Management), Kalite.

3. Havalimanı Otoriteleri (İGA, TAV, HEAŞ):

   Terminal operasyon, VIP hizmetler, Kurumsal iletişim.

4. Devlet Kurumları (SHGM, DHMİ):

    Mevzuat takibi, bürokrasi ve evrak yönetimi süreçleri.